राजस्थान इतिहास के स्रोत

 

अभिलेख एवं प्रशस्तियाँ

अशोक के अभिलेख (विराट नगर) :-

आमेर का लेख :-

कुंभलगढ़ शिलालेख (1460 ई.) :-

चीरवा का शिलालेख (1273 ई.) :-

बिजौलिया शिलालेख (1170 ई.) :-

सांमोली शिलालेख (646 ई.)  :-

घटियाला के शिलालेख (861 ई.) :- 

आबू का (अचलेश्वर) अभिलेख (1285 ई.) :-

मानमोरी का अभिलेख (713 ई.) :-

बड़वा यूप (स्तम्भ) अभिलेख (238-239 .) :-

आदिवराह मन्दिर का अभिलेख :-

श्रृंगी ऋषि का लेख (1428 ई.) :-

बर्नाला यूप स्तम्भ लेख (227 ई.) :-

बड़ली का अभिलेख :-

मण्डोर अभिलेख :-

कणसवा का अभिलेख :-

प्रतापगढ़ अभिलेख (946 ई.) :-

किराडू का लेख (1161 ई.) :-

भ्रमरमाता का लेख :-

सांभर का लेख (1634 ई.) :-

सुंडा (सुंधा) पर्वत अभिलेख (1262 ई.) :-

 रसिया की छतरी का लेख (1274 ई.) :-

इस लेख में रानियों के Üाृंगार,  वनवासियों के जीवन चरित्र का वर्णन मिलता है।

घोसुण्डी शिलालेख :- 

हस्तिकुण्डी शिलालेख (996 ई.) :-

अपराजित का शिलालेख (661 ई.) :-

इंगनौड़ा का शिलालेख (1133 ई.) :-

बसंतगढ़ अभिलेख (625 ई.) :- 

नांदसा यूप स्तम्भ लेख (225 ई.) :-

चित्तौड़ का शिलालेख (1438 ई.) :-

बुचकला शिलालेख (815 ई.) :-

चित्तौड़ का शिलालेख (1278 ई.) :-

सांडेराव का लेख :-

बरबथ का लेख (1613-1614 ई.) :-

पाणाहेड़ा का लेख (1059 ई.) :-

नांदसा यूप स्तम्भ लेख (225 ई.) :-

शंकरघट्‌टा का लेख (713 ई.) :-

बिचपुरिया यूप स्तम्भ लेख (224 ई.) :-

अजमेर लेख (1200 ई.) :-

कुंवर पृथ्वीराज का स्मारक लेख :-

ओसियाँ का शिलालेख :-

चावण्ड छतरी का लेख (1603 ई.) :-

खजूरी गाँव का शिलालेख (1506 ई.) :-

चित्तौड़ का कुमारपाल का शिलालेख (1150 ई.) :-

देलवाड़ा का शिलालेख (1434 ई.) :-

बेणेश्वर का लेख (1867 ई.) :-

जहाँगीरी महल (पुष्कर) का लेख (1615 ई.) :-

गुदड़ी बाजार की मस्जिद का लेख (1741 ई.) :-

तलेटी मस्जिद का लेख (1420 ई.) :-

गादीदान की मस्जिद का लेख (1656 ई.) :-

 

प्रशस्ति :- ऐसे अभिलेख जिनमें केवल किसी शासक की उपलब्धियों की यशोगाथा का वर्णन किया जाता है। 

जगन्नाथ राय प्रशस्ति :-

कीर्ति स्तंभ प्रशस्ति (1460 ई.) :-

लूणवसही व नेमिनाथ मंदिर की प्रशस्ति :-

कुंभलगढ़ प्रशस्ति (1460 ई.) :-

मिहिर भोज की ग्वालियर प्रशस्ति  (880 ई.):-

त्रिमुखी बावड़ी की प्रशस्ति :- 

एकलिंगजी मंदिर के दक्षिण द्वार की प्रशस्ति :-

नाथ प्रशस्ति :-

वैद्यनाथ मंदिर की प्रशस्ति :-

जूनागढ़ प्रशस्ति :-

रणकपुर प्रशस्ति :-

हर्षनाथ की प्रशस्ति :-  

सारणेश्वर प्रशस्ति :-  

आर्थूणा के शिव मन्दिर की प्रशस्ति :-

  बेड़वास गाँव की प्रशस्ति (1668 ई.) :-

डूंगरपुर की प्रशस्ति :-

चाकसू की प्रशस्ति :-

नौलखा बावड़ी की प्रशस्ति (1587 ई.) :-

नगरी प्रशस्ति (424 ई.) :-

ताम्रपत्र

चीकली ताम्रपत्र (1483 ई.) :-

बेगूं का ताम्रपत्र (1715 ई.) :-

रंगीली ग्राम का ताम्रपत्र (1656 ई.) :-

आहड़ ताम्रपत्र (1206 ई. ):- 

डीगरोल गाँव का ताम्रपत्र (1648 ई.) :-

धुलेव का दान-पत्र (679 ई.) :-

पारसोली का ताम्रपत्र (1473 ई.) :-

राजसिंह का ताम्रपत्र (1678 ई.) :- 

प्रतापगढ़ का ताम्रपत्र (1817 ई.) :-

कीटखेड़ी (प्रतापगढ़) का ताम्रपत्र (1650 ई.) :-

कड़ियावद (प्रतापगढ़) का ताम्रपत्र (1663 .) :-

पुर के ताम्रपत्र (1535 ई.) :-

गडबोड गाँव का ताम्रपत्र (1719 ई.) :-

लावा गाँव का ताम्रपत्र (1558 ई.) :-

पारणपुर ताम्रपत्र (1676 ई.) :-

मथनदेव का ताम्रपत्र (959 ई.) :-

बाँसवाड़ा के दानपत्र (1747 ई. तथा 1750 ई.) :-

मोरड़ी गाँव का ताम्रपत्र (1873 ई.) :-  

पाटण्या गाँव का दानपत्र (1677 ई.) :- 

ढोल का ताम्रपत्र (1574 ई.) :-

खेरादा ताम्रपत्र (1437 ई.) :-  

सखेड़ी का ताम्रपत्र (1716 ई.) :-

बोच गुर्जर ताम्रपत्र (978 ई.) :-

वीरपुर का ताम्रपत्र (1185 ई.) :-

गाँव बटेरी का ताम्रपत्र (1525 ई.) :-

िवजन गाँव का ताम्रपत्र (1539 ई.) :-

वरखेड़ी ताम्रपत्र (1739 ई.) :-  

बेड़वास का ताम्रपत्र (1599 ई.) :-